Jak wygląda terapia par i małżeństw? Z jakimi problemami zgłaszają się pary?  

Decyzja o zgłoszeniu się na terapię par lub terapię małżeńską często pojawia się dopiero wtedy, gdy kryzys w związku staje się szczególnie trudny do zniesienia. Wiele par przez długi czas próbuje radzić sobie samodzielnie, odkładając wizytę u specjalisty na później. Tymczasem spotkanie z terapeutą daje możliwość zatrzymania się, spojrzenia na relację z nowej perspektywy i sprawdzenia, czy i jak możliwe jest wyjście z kryzysu. 

Żeby ułatwić decyzję i oswoić zainteresowanych z tematem terapii par i małżeństw, psycholog Maciej Kowalski, który w Centrum Terapii i Rozwoju zajmuje się wsparciem par i małżeństw, odpowiada na 9 pytań, dotyczących terapii par i trudności z jakimi najczęściej zgłaszają się pary.

Kiedy pary zgłaszają się na konsultację do gabinetu? 

Powody zgłoszenia się na terapię par mogą być różne – od groźby rozstania, przez wyprowadzkę jednego z partnerów, aż po doświadczenie zdrady. Najczęściej pary trafiają do gabinetu wtedy, gdy czują, że ich problemy stały się zbyt trudne do dalszego znoszenia, a dotychczasowe sposoby radzenia sobie przestały działać. 

Jednocześnie parom bardzo często towarzyszy poczucie, że warto jeszcze spróbować ratować związek, zanim zostanie podjęta ostateczna decyzja o rozstaniu.

Dlaczego pary nie zgłaszają się wcześniej? 

Podjęcie decyzji o rozpoczęciu terapii par nie jest łatwe. Zazwyczaj napięcia, kłótnie i nieporozumienia trwają już w relacji od dłuższego czasu. W pierwszej kolejności partnerzy próbują innych rozwiązań – rozmów między sobą, wsparcia ze strony rodziny lub przyjaciół. Gdy kolejne próby nie przynoszą poprawy, z czasem może pojawić się poczucie bezradności i rozczarowania. Dopiero wtedy często pojawia się myśl o skorzystaniu z pomocy specjalisty i zgłoszeniu się na konsultację dla par i małżeństw. 

Z jakimi oczekiwaniami pary przychodzą na konsultację? 

Wiele par zgłasza się na terapię w momencie silnego zmęczenia konfliktem i napięciem. Często pojawia się nadzieja na szybkie rozwiązania – na to, że ktoś wskaże, który z partnerów „ma rację” albo poda gotowe remedium na trudności. 

Psychoterapeuta nie pełni jednak roli sędziego i nie rozstrzyga, kto jest winny. Jego zadaniem jest stworzenie takich warunków, aby para mogła wspólnie przyjrzeć się swojej relacji i poszukać najlepszych dla siebie rozwiązań. 

Jak pary reagują na brak „przyznania racji” jednej stronie? 

Z jednej strony brak jednoznacznego wskazania „czyja to wina” na początku bywa dla partnerów frustrujący. Z drugiej strony – wiele osób odbiera to jako potwierdzenie profesjonalizmu i neutralności specjalisty, który nie wchodzi w sojusz z żadnym z partnerów, lecz koncentruje się na relacji. 

Dla części par jest to pierwszy moment, w którym konflikt przestaje być rozgrywany w kategoriach wygrany–przegrany i jest to ważny moment w procesie terapeutycznym. 

Z jakimi problemami pary najczęściej zgłaszają się na terapię? 

Zwykle są to trudności narastające przez długi czas, które w pewnym momencie stają się nie do zniesienia. Najczęściej pary zgłaszają: 

• problemy w komunikacji, 
• częste konflikty lub przeciwnie – unikanie konfliktów,
• trudności związane z ważnymi zmianami życiowymi dzieci, choroba, praca, przeprowadzka, kryzysy),
• brak porozumienia i wzajemne obwinianie się, 
• trudności z intymnością, 
• doświadczenie niewierności. 

Często partnerzy są wobec siebie wrogo nastawieni i przypisują drugiej osobie odpowiedzialność za kryzys w związku. 

Jak terapeuta par może pomóc? 

Jako osoba stojąca po stronie relacji, a nie jednego z partnerów – specjalista może pomóc zobaczyć trudności z innej perspektywy. Nierzadko terapeuta dostrzega problemy głębsze niż te, które para zgłasza na początku. 

W pracy z parami ważne jest przyglądanie się wzorcom interakcji, które mogą podtrzymywać konflikt. Ich rozpoznanie pozwala stopniowo odkrywać nowe sposoby bycia razem i realizowania potencjału relacji. 

Jak wygląda pierwsza wizyta na terapii par? 

Pierwsze spotkanie poświęcone jest poznaniu partnerów oraz ich motywacji do pracy nad związkiem. Omawiamy: 

• czym jest problem z perspektywy każdego z partnerów, 
• jak trudności zmieniały się w czasie, 
• jakie próby rozwiązania problemu były już podejmowane.

W trakcie konsultacji wspólnie zastanawiamy się także nad tym, co mogło doprowadzić do kryzysu, co go podtrzymuje oraz w jakich sytuacjach trudności nie występują. 

Kiedy terapia par nie jest możliwa? 

Istnieją sytuacje, które stanowią przeciwwskazanie do pracy z parą. Należą do nich m.in.: 

• przemoc w relacji, 
• trwanie jednego lub obojga partnerów w innych związkach bez gotowości do ich zakończenia, 
• jednoznaczna decyzja jednego z partnerów o rozstaniu bez chęci pracy nad relacją.

Istotne jest również sprawdzenie, czy cele partnerów nie wykluczają się wzajemnie – choć mogą być różne, bo każdy może chcieć czegoś innego, to cele nie mogą się wzajemnie wykluczać. 

Najważniejsza rzecz, którą mówisz parom w gabinecie? 

Trudno wybrać jedną. Jednym z kluczowych elementów pracy terapeutycznej jest zwracanie uwagi na różnorodność perspektyw w parze. To samo wydarzenie może być przeżywane i interpretowane w odmienny sposób – i nie musi to stanowić zagrożenia dla związku. Wręcz przeciwnie, różnice mogą stać się zasobem, jeśli para nauczy się je rozumieć i akceptować.

***

Maciej Kowalski – psycholog, w trakcie 4-letniego szkolenia z psychoterapii rodzin, par i pacjentów indywidualnych w podejściu systemowym. 

Jeśli zastanawiasz się, czy terapia par może być pomocna w Twojej sytuacji, pierwsza konsultacja pozwala na spokojnie omówić trudności i sprawdzić dalsze możliwości współpracy. Szczegóły dotyczące terapii par oraz możliwości umówienia wizyty znajdziesz w zakładce Terapia par na naszej stronie.